Artikel

Van lekke bouwval naar zuinig paleis

Een grootschalige renovatie van een energetisch lek pand in Haarlem heeft geleid tot een duurzame woning die de titel Haarlems Heerlijkste Huis heeft gekregen. Een goede schil, lagetemperatuurverwarming met warmtepomptechniek en decentrale ventilatie via de lagetemperatuurradiator, het Jaga Oxygen-systeem.

De woning  uit 1900 was behoorlijk verwaarloosd toen de eigenaren het in 2012 kochten. De woning was onbewoonbaar verklaard. Omdat er toch al zoveel moest gebeuren, is besloten het huis zo energieneutraal mogelijk te maken. Dankzij een integraal pakket van bouwkundige en installatietechnische maatregelen heeft het historische pand nu de eigenschappen van een nieuwbouwwoning, zonder de uitstraling van de historie te verliezen. Zo is de achtergevel gedeeltelijk vervangen, zijn bestaande buitenmuren voorzien van 17 cm dikke isolatie en zijn er nieuwe kozijnen geplaatst, voorzien van HR++-glas, waardoor de warmtevraag tot een minimum is gereduceerd. Het technisch installatiebedrijf Maas Warmtetechniek is ingeschakeld voor de uitvoering van het installatiewerk.

Lage temperatuur

Energieadviseur Jan Nieuwveld van Isolatie Friesland maakte als startpunt voor het installatieontwerp een nieuwe transmissieberekening op basis van het isolatiepakket. De uitkomst hiervan maakte een installatie op basis van lagetemperatuurverwarming (LTV) mogelijk. De vloerverwarming is de basisverwarming van de goed geïsoleerde woning, vertelt Frans Zegwaart, directeur van Maas Warmtetechniek, het Haarlemse installatiebedrijf dat de installatie aanlegde. De nieuwe HR-ketel voedt de vloerverwarming en de Low-H2O-radiatoren. Beide afgiftesystemen hebben een aparte regeling met thermostaat. “De praktijk leert dat de convectoren nauwelijks hoeven bij te springen.”

Dijkgraaf Hybride 08Extra boost

Op elke verdieping staat een CO2-gestuurde Jaga Oxygen-ventilatie met Dynamic Boost Effect (DBE). Wanneer het koolstofdioxidegehalte van de verdieping te hoog is, gaat de klep open en voert de decentrale ventilator door een radiator lucht toe aan het vertrek. Door het DBE, een ventilator in de radiator, krijgt de radiator extra vermogen, zonder dat deze in formaat toeneemt. Zegwaart vond het geringe geluidsvolume van het DBE een eye-opener. “Ik moest er echt op de knieën voor liggen om het te horen. Mooie technische oplossing voor wie bijvoorbeeld geen plek heeft voor een enorme radiator, of snel het comforteffect van extra convectie wil voelen.” Extra bijkomstigheid van Jaga Oxygen is bijvoorbeeld de zomernachtkoeling, waardoor een opgewarmde woning snel van frisse, koelere lucht kan worden voorzien. De inregelcyclus van de toestellen is een complexe klus, vindt Zegwaart. “Je moet nogal wat parameters aanpassen, zoals luchthoeveelheid en ventilatiesnelheid. Je kunt bloktijden instellen. Gelukkig hebben we goede instructie gehad van Jaga, waardoor we de klant maatwerk hebben kunnen leveren.”

Slaapkamer wordt onderschat

De CO2-gestuurde Jaga Oxygen op de slaapkamer is volgens Maas Warmtetechniek een vernuftige oplossing om een slaapvertrek van het juiste comfort te voorzien, zonder een lek te vormen in een goed geïsoleerde woning. “Een goed energetisch alternatief op ‘slapen met de ramen open’, want in de gemiddelde slaapkamer wordt nauwelijks gestookt. Dankzij deze techniek kan men de slaapkamer, waar men veel tijd doorbrengt, altijd van gezonde lucht voorzien, maar in barre winterdagen ook verwarmen. Mijn ervaring is dat het binnenklimaat van de slaapkamer ten opzichte van bijvoorbeeld de woonkamer zwaar wordt onderschat.”

Lucht-warmtepompboiler

Het tapwater voor de woning wordt verwarmd met behulp van een luchtwarmtepompboiler. Het water in het 300 liter-buffervat wordt op temperatuur gebracht met de warmte uit de mechanisch afgezogen ventilatielucht uit woonkamer, overloop, keuken, badkamer en toilet. De geïntegreerde regeling in het toestel kan wekelijks het water (elektrisch) bijverwarmen tot 65 °C in verband met legionellapreventie. Andere installatietechnische maatregelen die zijn toegepast, zijn PV-panelen en een douche-WTW: de warmte van het afgevoerde douchewater wordt gebruikt om het koude water alvast voor te verwarmen. De resultaten van dit alles? De energierekening is half zo hoog is als die van de buren. Installateur Frans Zegwaart: “In dit project komen opdrachtgeverswensen en bouwkundige én installatietechnische maatregelen integraal samen. Zo hoort het te zijn.”

Meer weten over decentrale ventilatie? Volg het gratis webinar op 23 juni. 

Foto’s: La Plume Media