Artikel

Wettelijke erkenning: de FAQ’s

Installatiebedrijven moeten per 1 januari 2019 voldoen aan een nieuwe wettelijke erkenning om vanaf dan nog cv-ketels te mogen plaatsen en te onderhouden. Dit roept natuurlijk veel vragen en reacties op. Installatie.nl zet voor u de feiten en onze verwachtingen op een rijtje.

 

Wat houdt die wettelijke erkenning in?

Per 1 januari 2019 moeten alle bedrijven en personen die zich bezighouden met verbrandingstoestellen en luchttoevoer en rookgasafvoer voldoen aan de wettelijke erkenning. Dit betekent dat zij moeten voldoen aan minimale eisen voor vakbekwaamheid en (bij)scholing. Hier een link naar de Kamerbrief.

Waarom pas in 2019?

rookgasmeterDe maatregel is een reactie van het kabinet op het koolmonoxide-rapport van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid, dat in november 2015 werd gepubliceerd. Hierin stond de vernietigende conclusie dat de branche, met haar keurmerken, niet in staat is gebleken om zelf de kwaliteit te organiseren om de burger voldoende veiligheid te kunnen bieden. Hier het dossier op onze site. Het kabinet heeft de tijd genomen om de verschillende scenario’s te onderzoeken. Na dit besluit hebben kabinet en brancheorganisaties tijd nodig om de structuur werkbaar te maken, bijvoorbeeld om goed te kunnen handhaven. Daarom nog twee jaar geduld.

De erkende installateur bestaat toch al?

Nou ja, veel bedrijven noemen zich zo, maar er is momenteel geen wettelijk verplichte basis onder het begrip ‘erkend’ waar het het particuliere verbrandingstoestel  betreft. Veel bedrijven voeren het nog vanuit de historie van de Vestigingswet, die in 2007 werd afgeschaft. Sindsdien mag onder de noemer marktwerking formeel gezien iedereen een cv-ketel aansluiten en onderhouden. Nadien zijn diverse erkenningen, stickers en labels voorbij gekomen: dat moet veranderen, oordeelt de minister. Duidelijkheid naar de consument.

Geldt de erkenning enkel op bedrijfsniveau?

Nee. Naast een erkenning op bedrijfsniveau, moeten ook alle monteurs die gasgestookte toestellen plaatsen en onderhouden een persoonlijke erkenning moeten hebben. Dit is een systeem zoals dat nu ook in Engeland van kracht is. Hier hebben bijvoorbeeld alle monteurs een pasje met een erkenning van het Gas Safe Register.

Moet ik voor deze erkenning op cursus?

Foto: ROVC

Bijscholing is altijd zinvol. Het is sowieso raadzaam om als installateur en monteur jaarlijks de kennis bij te spijkeren. Uneto -VNI werkt momenteel aan een verzwaarde erkenning, die de bestaande KvINL/Sterkin-regelingen moet vervangen. De verwachting is dat installatiebedrijven en monteurs die aan deze erkenning voldoen, of bijvoorbeeld OK CV gehaald hebben, ook grofweg voldoen aan de 2019-erkenning. Het kan dus in sommige gevallen bijscholing betekenen, maar dat is mag een goede professional nooit als straf zien, vinden wij.

Ik heb mijn diploma’s en versta mijn vak anders prima!?

Dat zal. Niettemin moet u dat aantonen om in aanmerking te komen voor de bedrijfs- of persoonlijke erkenning. Vergelijk het met een rijbewijs. Deze administratieve handeling of investering in bijscholing is de prijs voor de bescherming van de markt, en de borging van de kwaliteit voor uw klanten.

Wordt deze erkenning wel haalbaar voor eenmanszaken?

In de branche zijn ongeveer 18.000 installatiebedrijven actief met 34.000 monteurs; 12.000 bedrijven zijn eenmanszaken. Minister Blok geeft expliciet aan dat de erkenning ook voor zzp’ers werkbaar moet zijn, of voor aannemers met één installatiemonteur. Dit zal ook betekenen dat de kosten voor certificering en (bij)scholing niet torenhoog zullen zijn, althans dat is onze verwachting. Installatie en onderhoud mag iets duurder worden voor de consument: ook deze moet meedelen in de prijs van betere kwaliteit, zegt de minister.

En al die andere erkenningen dan?

Blok-biedt-opening-verplichte-cv-keurDe nieuwe wettelijke erkenning wordt samen met SCIOS, voor gasinstallaties voor >100 kw, de enige wettelijk verplichte erkenningsregeling voor gasgestookte installaties. Andere keurmerken, waaronder het in 2015 gestarte OK CV, zijn vrijwillig. De eisen voor bedrijven en monteurs zullen redelijk overeenkomen met de competenties van OK CV. Deze bedrijven zullen dus redelijk startklaar zijn voor de erkenning. Maar deze nieuwe erkenning krijgt een eigen logo, website etc. De minister geeft de branche wel de ruimte dat meerdere erkenningsregelingen onder het wettelijk kader vallen. Uneto-VNI werkt echter aan één uniforme regeling, die de huidige KvINL en Sterkin-erkenning snel moet gaan vervangen.

Wie gaat dat allemaal controleren?

Dat is nog onbekend. Daar heeft het kabinet een jaar voor uitgetrokken. Samen met branchepartijen moet een systematiek worden bedacht. Het kabinet stuurt op steekproefsgewijze controle van de werkzaamheden door de organisatie(s) die de erkenningsregelingen gaan beheren. Voor het verdwijnen van de Vestigingswet was het energiebedrijf verantwoordelijk. Nu zijn er meerdere scenario’s denkbaar: de verantwoording kán bij gemeenten komen te liggen (vgl SCIOS), bij een certificerende instelling of bij een nieuw in het leven te roepen orgaan. Het Engelse Gas Safe Register kan een inspiratiebron zijn. Hier verzorgt de Health en Safety Executive contole en handhaving. Deze instantie moet bedrijven kunnen schorsen. Hoe sancties op illegale praktijken gaan plaatsvinden wordt nader bekeken.

Gaat de overheid actief handhaven?

Dat is de vraag, maar wel erg bepalend in het succes. Dat wordt het komend jaar duidelijk. De doelstelling is om zo veel mogelijk transparantie te voeren. In Engeland worden bedrijven die zich schuldig maken aan ontduiking van de erkenningsplicht bijvoorbeeld gepubliceerd, en er is zelfs een meldpunt. Blok heeft het nu over steekproefsgewijze controles. Dit wordt komend jaar duidelijker. Hoe sancties op illegale praktijken gaan plaatsvinden wordt nader bekeken. Erkende bedrijven die de fout in gaan moeten worden geschorst.

Wat gebeurt er met niet-erkende bedrijven?

De bedrijven mogen gewoon blijven bestaan, maar moeten simpelweg van de verbrandingsinstallatie afblijven. Wel of geen erkenning voeren is een keuze. Het plaatsen of onderhouden van verbrandingstoestellen is voorbehouden aan erkende bedrijven. De overige bedrijven kunnen zich richten op andere delen van het vak; er is genoeg te doen.

Welke installatiedelen vallen onder de wetgeving?

rookgasmetingHet verbrandingstoestel, zoals de cv-ketel, en de daarbij horende luchttoevoer/rookgasafvoer. Overig werk aan de cv-installatie, bijvoorbeeld aan de aanvoergasleiding of aan de afgiftesystemen mogen wel door niet-erkende bedrijven worden uitgevoerd. Het is dus niet zo dat al het gasgerelateerde werk vanaf 2019 binnen het wettelijk kader gaat vallen. Exacte uitwerking hiervan volgt nog.

Gaat de consument wel mee in deze zoveelste ‘sticker’?

Vanaf februari 2017 gaat de overheid actief campagne voeren tegen het koolmonoxide-dreiging, dus we mogen een toenemend bewustzijn verwachten. De consument kan ervoor kiezen om een niet-erkende installateur in zee te gaan. Dit is vanaf 2019 illegaal, dus strafbaar, en ook nog eens gevaarlijk: de installatie kan ondeugdelijk zijn, maar ook een verzekeraar kan mogelijke (vervolg)schade niet uitkeren als blijkt dat de erkenning is omzeild. Malafide installateurs overtreden de wet en kunnen worden aangepakt.

Gaan verzekeraars inhaken dan?

Nog niet, maar het Verbond van Verzekeraars is net als consumentenorganisaties wel betrokken bij de ontwikkeling van deze certificeringstrajecten. Je mag dus verwachten dat een eenmaal werkend systeem op termijn ergens een voorwaarde wordt voor woonhuisverzekeringen. Ook valt te denken aan premiekorting: een door een vakman geïnstalleerde en onderhouden installatie is immers veiliger. Hier zijn echter nog geen uitspraken over gedaan.

En al die andere stickers?

De huidige erkenningsregelingsstickers kunt u straks van de bus peuteren. Die kunnen het museum in.  Er komt snel een verzwaarde eenduidige branche-erkenning die in de pas loopt met de wetgeving van 2019.

Staat lidmaatschap Uneto-VNI gelijk aan deze erkenning?

Nee. Het lidmaatschap van een branchevereniging staat hier los van. Wel heeft Uneto-VNI al eerder aangegeven dat bedrijven die zich bewust niet houden aan de verzwaarde erkenning, en dus ook bedrijven die de wettelijke erkenning ontduiken, op sancties kunnen rekenen. Er gaat dus een sowieso een schifting komen.

Wordt onderhoud nu ook verplicht?

ketelonderhoudNee. De erkenning heeft alleen betrekking op de installatiebedrijven en monteurs. De verantwoordelijkheid voor onderhoud blijft bij de eigenaar van de installatie liggen. Echter, fabrikanten schrijven wel onderhoudscycli voor, op basis waarvan zij garanties afgeven. De fabrikantvoorschriften zijn altijd leidend; ook hier kunnen bijvoorbeeld verzekeraars zich bij schadegevallen met succes op beroepen. Ook bleek bij enkele rechtszaken rondom verkeerd geïnstalleerde rookgasafvoeren dat de fabrikantvoorschriften een bijna ‘wettelijke’ status hebben. Dus naast installatie, óók onderhoud. Verplicht onderhoud, de wettelijke woning-apk, sneuvelde eerder in de politiek. OK CV beschrijft wel duidelijk hoe vakkundig onderhoud moet worden uitgevoerd.

Mag iedereen nog wel gewoon cv-ketels aanschaffen?

atag i-serie ish (c) Eddy BuitingJa. De verkoop van toestellen, waaronder cv-ketels, is vanwege Europese vrijhandelsregels niet beschermd, en dat gaat ook niet gebeuren. Dit betekent dat fabrikanten een leveringsplicht hebben naar de markt, en dus niet enkel aan erkende bedrijven mogen leveren. Grossiers mogen ook doorhandelen naar webshops of particuliere groothandel. Aansluiten en onderhouden is per 1 januari 2019 wél voorbehouden aan erkende bedrijven. Er zal dus een segment (blijven) bestaan waarbij erkende bedrijven, elders aangeschafte toestellen zal installeren. Het is aan de installateur zelf om hierin een positie te bepalen: dat heet ondernemerschap. Een trend is dat fabrikanten partnerprogramma’s ontwikkelen, maar ook zelf op de consumentenmarkt actief worden.

Wordt de ketel veel duurder?

De verwachting is dat de eenmalige kosten bij installatie van een cv-ketel zo’n twee procent hoger liggen, (ongeveer 45 euro). Het onderhoudscontract zou ongeveer 4,50 euro per jaar duurder worden. Het is natuurlijk aan de installateur of hij deze kostenverhoging doorberekent. De erkenning biedt de installateur wel een beschermde status. Niet jan-en-alleman mag zich installateur van gastoestellen noemen. Die status heeft ook een waarde.

Kunnen we niet beter gelijk van het gas af?

Dat is een discussie die hier los van staat. Bovendien reppen de eerste doelstellingen over 2050. Dit betekent dat tot die tijd nog minimaal twee generaties cv-ketels (een deel van) Nederland warm houden en van warm water voorzien. Ter illustratie: de afgelopen jaren werden nog bijna 400.000 ketels vervangen of geplaatst in Nederland. Bijna tien keer zoveel als het aantal warmtepompen. Ook de komende jaren nog een behoorlijke markt dus.

Wat doen fabrikanten om de veiligheid en kwaliteit beter te borgen?

Vaillant EcotecHeel veel; kijk maar naar de nieuwste toestellen. Ook fabrikanten spelen in op deze wetgeving en trend. Ons kabinet gaat op Europees niveau de verplichting van CO-sensoren aankaarten. Dit betekent dat op lange termijn (minimaal een jaar) er een kans bestaat dat alle nieuwe cv-ketels geïntegreerde CO-sensoren hebben. Ook wordt de concentrische rookgasafvoer vaker gestandaardiseerd door opdrachtgevers en installateurs. Dit betekent dat de adapter eraf kan, en meer toestellen standaard concentrisch op voorraad komen te liggen bij de groothandel. Ook bieden fabrikanten (bij)scholing.

Wat kan ik ondernemen richting mijn klant?

Indien u voornemens bent mee te gaan in deze erkenning, doet u er verstandig aan uw klanten te informeren over dit nieuws, en uw reactie erop. Het is voor de periode tot 2019 strategisch verstandig om voor te sorteren met de installateurs die staan voor vakmanschap en veiligheid. Maak dus gebruik van uw kanalen om uit te dragen dat u staat voor veiligheid, duurzaamheid en energiebesparing. Oftewel: wat u hopelijk altijd al doet. De publiciteit rondom koolmonoxide heeft voor installatiebedrijven ook positieve kanten: het maakt het mogelijk om de desinteresse in de cv-ketel om te vormen naar interesse. Voor inspiratie: download onze verhalenserie over strategiebepaling.

© Installatie.nl

Hoewel de informatie zorgvuldig is samengesteld, kan Installatie.nl niet instaan voor de juistheid, volledigheid en/of actualiteit van de geboden informatie. De geboden informatie kan door Installatie.nl te allen tijde gewijzigd worden en behoeft geen nadere berichtgeving.
x
Mis niet langer het laatste nieuws

Schrijf u nu in voor onze nieuwsbrief.

Inschrijven