Sommige technieken zijn zo vanzelfsprekend, dat het gepast is, om bij de historie stil te staan. Vandaag het inbouwreservoir, de vanzelfsprekende spoeler op het kleinste kamertje. Die blaast dit jaar 60 kaarsjes uit.

Het is dit jaar 60 jaar geleden dat het inbouwreservoir in Zwitserland door Heinrich Gebert werd uitgevonden, inderdaad de naamgever van Geberit, het merk zich de Maggi van het toilet mag noemen.

Nederland spoelde toentertijd nog massaal via de klassieke stortbak, die hoog in het kleine kamertje hing. De stortbak van hout, van metaal of later van kunststof. Doortrekken is nog altijd de term voor spoelen, terwijl bijna niemand dit nog doet. Zo af en toe tref je nog een toilet aan waar je met je met volle gewicht aan de stortkoker moet gaan hangen voordat het water naar beneden buldert. Toch was er in 1964 nog veel argwaan. Installaties in de muur stoppen? Het is nogal wat.

Van introductie naar doorbraak

De evolutie van dit stukje techniek, van houten spoelkast tot technisch en waterbesparend installatiehart áchter de muur, levert een bijzonder verhaal op. Wat mij in het bijzonder intrigeerde was het feit dat het inbouwreservoir én hangend toilet pas 25 jaar later écht doorbraken in ons land. 25 jaar. De HR-ketel had ook dik 10 jaar nodig om breed geaccepteerd te worden. Vergelijk dat eens met de snelheid waarmee we nu denken heel het land aan de warmtepomp te krijgen. Natuurlijk: het inbouwreservoir staat niet hoog op de prioriteitenladder van de gemiddelde Nederlander, maar toch. 

Glazen bol

De houten spoelkast uit 1907 (afbeelding bovenaan deze blogpost), is via de vinding van Gebert in 1964 (de inbouwvariant), in dik een eeuw een technisch hart achter de muur geworden. We grinniken nu bij het idee, maar stel je voor; zitten we over 25 jaar op een gepersonaliseerde douche-wc te kleien terwijl het reservoir het nieuws voorleest, de favoriete muziek draait en de geur- en lichtmodule het comfortgevoel opkrikt? En onze boodschap spoelt met opgevangen regenwater? Wie het weet mag het zeggen. Het is opvallend dat godfather Geberit in Nederland nog altijd voorop loopt. Het concern is een wereldspeler geworden, en de nieuwe eigenaar van Sphinx, de vaderlandse keramiektrots van weleer. Het bedrijf heeft het leeuwendeel van de markt voor spoeltechniek sterk in handen én is de standaard in de meeste bestekken.

Eerbetoon 

Een spoelend toilet. Een werkende cv-ketel. Het is allemaal zo vanzelfsprekend, maar hierachter schuilt een schat aan innovatie, ontwikkeling en aan het eind van de rit: vakmanschap van de verwerker. Dat we daar even stil bij staan. Daar nemen we vanavond het petje voor af, wanneer we met een druk op de knop de grote boodschap toevertrouwen aan het leidingstelsel van Ø 110. A royal flush.