Afgiftefabrikant Jaga heeft de milieukosten van zijn convectoren in kaart laten brengen. Sinds kort is de Strada Hybrid T16-serie opgenomen in de nationale milieudatabase NMD. Komende maand volgen nog 24 kaarten en halverwege 2024 moeten alle convectoren in de NMD opgenomen zijn.
Jaga heeft de levenscyclusanalyse (LCA) en de milieu impact berekening succesvol afgerond met goedgekeurde categorie 1 milieuverklaringen. Bij het opstellen hiervan heeft Jaga samengewerkt met LCA-adviesbureau NIBE.
De Nationale Milieudatabase (NMD) heeft als doel om de milieuprestatie van bouwwerken inzichtelijk te maken. De data uit de NMD kan benut worden om productvergelijkingen te maken en hiermee tot goed onderbouwde materiaal- en installatiekeuzes te komen op basis van de milieu-impact van bouwproducten.
Gedetailleerde milieudata
“Meer dan anderhalf jaar geleden zijn we officieel met de LCA-studie gestart en hebben we voor het volledige assortiment de categorie 1 productkaarten (milieuverklaringen) ingediend”, zegt Jan Verdonck van Jaga.
De NMD werkt met drie verschillende categorieën productkaarten, daarvan is categorie 1 de meest nauwkeurige kaart die je kunt krijgen. Categorie 1 wordt gebaseerd op gedetailleerde data van de fabrikant en onafhankelijk getoetst. Er wordt gekeken naar alle materiaalstromen van een product: van grondstofwinning, transport, energieverbruik tijdens productie tot sloop en recycling.
Categorie 2 zijn kaarten van generieke productgroepen die veelal zijn opgesteld door fabrikantenkoepels of brancheverenigingen. Als er van een product geen productkaart in de NMD te vinden is bij Categorie 1 of 2, dan kan je een ‘default’ kaart nemen uit Categorie 3, maar die scoren over het algemeen slechter dan de kaarten uit de andere categorieën, omdat uitgegaan wordt van conservatieve aannames.
‘Onze methode nu leidend’
Aangezien er nog geen andere fabrikanten van afgiftesystemen zoals Jaga in de database staan opgenomen, was dit traject volledig nieuw, zegt Verdonck. “Dat kost enorm veel inspanning. Onze collega Mark Ruison, R&D projectmanager bij Jaga, is hier ruim 1,5 jaar verantwoordelijk voor geweest.” Volgens Jaga is deze methode nu leidend en zullen andere partijen deze moeten gaan volgen om in de NMD opgenomen te worden
De data uit de NMD zijn nodig bij het bepalen van de MilieuPrestatie Gebouw (MPG) score die vereist is bij de aanvraag van omgevingsvergunningen voor woon- of kantoorruimtes. Momenteel ligt de grenswaarde van de MPG-score voor woningen op 0,8 maar recent heeft de overheid aangekondigd dat deze waarde per 2025 wordt aangescherpt naar 0,5.
Probleem bij Categorie 3-milieuverklaringen
De milieukosten van een Strada Hybrid T16 bedragen ruim 25 euro bij een levensduur van 50 jaar, zo blijkt uit de dataset van de NMD. Dat is vele malen duurder dan de standaard radiator in de categorie 3. Die zou in theorie juist ongeveer 30 procent minder goed moeten scoren, maar dat blijkt nu niet het geval.
Dat probleem speelde eerder al bij zonnepanelen en warmtepompen en lijkt nu dus weer de kop op te steken. Als je een MPG moet opstellen, dan zou je dus gezien Jaga’s hoge score misschien eerder geneigd zijn om een Categorie 3-kaart voor afgiftesystemen te nemen, dan een Categorie 1-kaart van Jaga. Verdonck erkent dit probleem. “Dat hebben we inderdaad eerder gezien bij de zonnepanelen en de warmtepompen. Dit geeft dus aan dat er een probleem speelt bij de berekening van de Categorie 3-productkaarten. Want wij weten nu in ieder geval zeker dat die van ons op waarheid berust.”
Voor Jaga zelf biedt het LCA-onderzoek aangrijpingspunten om de MKI van zijn producten de komende jaren naar beneden te brengen. “Messing blijkt bijvoorbeeld een materiaal met een hoge milieu-impact. Daar kunnen we de komende tijd eventueel alternatieven voor gaan zoeken”, zegt Verdonck.
Voor de file uit
Volgens Verdonck is het fantastisch dat Jaga al zijn producten komend jaar al in de NMD heeft zitten. “Als in 2025 de MPG naar 0,5 gaat, zul je zien dat er dan ineens heel veel fabrikanten aan de slag zullen willen gaan, maar die kunnen dan achteraan in de file aansluiten. Want de capaciteit van experts op dit gebied is maar beperkt.”
