Panasonic houdt met nieuwe N-serie split-warmtepomp in de lucht
Ook Panasonic heeft de verbreding van haar warmtepompportfolio in Nederland geïntroduceerd. De Japanse fabrikant komt in april 2027 met een…
Ontdek de nieuwste verwarmingstechnieken en -systemen die zorgen voor optimaal comfort en energie-efficiëntie in gebouwen.
Lees ook: Welke manieren van verwarmen zijn er en hoe werken ze?
Ook Panasonic heeft de verbreding van haar warmtepompportfolio in Nederland geïntroduceerd. De Japanse fabrikant komt in april 2027 met een…
Een warmtepompinstallatie kan over haar totale levensduur de helft goedkoper worden dan hij nu is. De installatietijd kan fors naar…
De Waterstofwijk Hoogeveen krijgt geen waterstofketels, en zelfs helemaal geen waterstof: de stekker gaat uit het project. De gemeente Hoogeveen…
Diergezondheid en dierveiligheid staan bij Ouwehands Dierenpark in Rhenen voorop. Het juiste klimaat in de verblijven is daarbij essentieel. Bij…
Bijna één op de vijf huiseigenaren zegt vóór 2029 een nieuwe cv-ketel te willen plaatsen om de voorgenomen warmtepompplicht te…
Het aantal aanvragen voor cv-ketelonderhoud via Homedeal lag in september 2026 49 procent lager dan in dezelfde maand vorig jaar….
Door een airco overdag te laten verwarmen, kunnen vloeren en muren warmte opslaan voor de avond. Het Eindhovense Ona gebruikt…
Wie zich oriënteert op warmtepompen, kijkt verder dan alleen naar techniek en rendement. Ook de visie van het merk, de…
Een positieve mijlpaal voor Nederland: voor het eerst sinds jaren is er in een jaar tijd niemand omgekomen door koolmonoxidevergiftiging…
In de Week van de Warmtepomp organiseert Installatie.nl een online kennisquiz met mooie prijzen. Deelnemers kunnen VIP-kaartjes winnen voor de…
Dat de certificeringsschema’s voor CO-certificering eenvoudiger moeten worden, was al lang duidelijk. Nu lijkt dit ook te gebeuren. InstallQ heeft…
De nieuwe ProLine III van Nefit Bosch wordt onderhoudsvriendelijker en overall goedkoper voor installateur. De nieuwe cv-ketel, met een nieuwe…
De populaire split-warmtepomp Elga Ace krijgt een make-over: de serie wordt vanaf volgend jaar een hybride, all-electric split-unit op basis…
Installateurs zijn verplicht gevaarlijke gasketelsituaties te melden, maar doen dit mondjesmaat. Ook een ongecertifi ceerde collega erbij lappen, gebeurt nog…
Paneelradiatoren merk Brugman verdwijnt en gaat verder onder de naam Vasco. Het begin jaren zestig door Hans Brugman sr. opgerichte…
Installatie.nl bezocht het hernieuwde Zweedse hart van NIBE Groep. Een kijk bij een ervaringsdeskundige in energietransitie uit het land van…
In Europa staat gigantische fabrieken van warmtepompen. De grote Europese en Aziatische fabrikanten investeren miljarden om bij de top te…
De stijgende energierekening van huishoudens kan worden gedempt door te verduurzamen met behulp van installatietechniek. CE Delft onderzocht het effect…
De totale levensduurkosten van een (hybride) warmtepomp kunnen nog niet tippen aan ketelvervanging. De samenwerkende installateurs binnen Team Duurzaam Installeren…
Mini-warmtenetten zijn een groeimarkt voor installateurs. In de praktijk betekent dat veelal het delen van bodembronnen tussen een klein aantal…
Het verwarmen van woningen en utiliteitsgebouwen vindt in Nederland op verschillende manieren plaats. Van traditionele cv-ketels tot warmtepompen, warmtenetten en alternatieven. Welke manieren zijn er, hoe werken ze en wat is de rol van de installateur?

In Nederland wordt nog steeds een aanzienlijk deel van de huishoudens verwarmd met cv-ketels. Ongeveer 90% van de Nederlandse woningen gebruikt een cv-ketel als primaire warmtebron. Deze traditionele installaties zijn geliefd vanwege hun betrouwbaarheid, relatief lage kosten en de eenvoudige installatie.
Cv-ketels zijn vooral populair in bestaande bouw en worden daar vaak als enige verwarmingsbron ingezet. De meeste woningen zijn hiermee uitgerust en het vervangen van oude cv-ketels door nieuwe, efficiëntere modellen blijft populair (aantal verkochte toestellen per jaar gemiddeld 400.000).
Dat verandert wel: door strengere eisen van de overheid en de nadruk op duurzame energiebronnen. De overheid wil ervoor zorgen dat in 2050 alle gebouwen duurzame warmtebronnen gebruiken voor warm water en verwarming. In de nieuwbouw is verwarmen op aardgas – uitzonderingen daargelaten – niet meer toegestaan sinds 2019. In de bestaande bouw heeft de overheid ook concrete doelen voor 2030 voor het aardgasvrij maken van woningen (via zowel een individuele aanpak als wijk voor wijk) en utiliteitsgebouwen.
Een van de uitdagingen bij het implementeren van nieuwe verwarmingstechnieken is de diversiteit aan gebouwtypes in Nederland. Van oude rijtjeshuizen tot moderne kantoorpanden, elk gebouw heeft een bepaalde energiebehoeften en bouwkundige beperkingen.
Installateurs worden uitgedaagd om systemen te ontwerpen en implementeren die niet alleen voldoen aan de vereiste energienormen, maar ook economische voordelen bieden voor eindgebruikers.
Wat daarbij een punt is: cv-ketels verwarmen op hoge temperaturen van 70 à 80 graden. Dat houdt ook een slecht geïsoleerde woning warm. Nieuwe technieken zoals warmtepompen functioneren in de regel op lagere temperaturen. Dat betekent dat laagtemperatuurverwarming een slecht geïsoleerd gebouwen niet warm krijgt.
Betere isolatie van de dichte delen, betere glas- en kierdichting zijn hiervoor de oplossing. Dan daalt de warmtevraag. Hier speelt ook een relatie met de manier waarop het gebouw wordt geventileerd. Laagtemperatuurverwarming in combinatie met ventilatieroosters in de gevel is een aandachtspunt en voor veel bouwers een no-go.

Er zijn verschillende alternatieven voor traditionele verwarmingssystemen op gas. Op warmtepompen en warmtenetten wordt vanuit de overheid het meest ingezet. Warmtepompen worden steeds populairder, mede dankzij subsidieprogramma’s zoals de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE).
Een warmtepomp haalt warmte uit de omgeving – zoals lucht, grond of water – en zet dit om in bruikbare energie om een woning te verwarmen.
Er zijn verschillende types warmtepompen:

Voordelen van een warmtepomp: een warmtepomp kan de CO₂-uitstoot met wel 70% verminderen ten opzichte van een cv-ketel op gas. Een warmtepomp haalt een hoger rendement dan een cv-ketel en is beter voor het milieu. Bovendien bieden warmtepompen zowel verwarmings- als koelopties, wat ze veelzijdig maakt.
Nadelen van een warmtepomp: ze zijn een stuk duurder dan cv-ketels en vereisen een goed geïsoleerde woning. De aanschaf is duurder, al kun je voor de aanschaf vaak een subsidie krijgen. Het buitendeel van een warmtepomp maakt vaak meer geluid dan een cv-ketel. Voor installateurs is het installeren van een warmtepomp technisch uitdagender, vooral bij oudere gebouwen waar aanvullende aanpassingen nodig kunnen zijn.
Een warmtepomp (lucht-water) en een airco (lucht-lucht) hebben beide hun eigen toepassing en voordelen. Warmtepompen zijn veelzijdig: ze leveren warmte voor zowel woningverwarming als tapwater en kunnen bij bepaalde opstellingen ook koelen. Ze zijn efficiënter als hoofdsysteem en vooral geschikt voor renovaties of nieuwbouwprojecten.
Een airco (lucht-lucht warmtepomp) is vooral geschikt om ruimtes te koelen en biedt als extra mogelijkheid om specifieke ruimtes te verwarmen. Hoewel airco’s goedkoper zijn in aanschaf en minder stroom verbruiken bij beperkte inzet, zijn ze minder efficiënt als hoofdverwarming en bieden ze geen optie voor het verwarmen van tapwater. Airco’s worden daarom vooral gekozen als aanvullende oplossing voor lokale verwarming en verkoeling.
De beste keuze hangt af van de situatie: voor een duurzame, complete verwarmingsoplossing kies je een warmtepomp. Voor lokale, tijdelijke verwarming en koeling in specifieke kamers is een airco een praktische en voordelige oplossing.
Hybride verwarmingssystemen combineren een cv-ketel met een warmtepomp. De warmtepomp neemt het grootste deel van de verwarming over, terwijl de cv-ketel bijspringt wanneer dat nodig is, zoals bij extreem koude temperaturen. Dit type systeem kan ideaal zijn als tussenoplossing voor huishoudens die willen verduurzamen, maar de cv-ketel nog niet volledig willen opgeven.
Een alternatief op collectief niveau: het warmtenet (traditioneel ook wel aangeduid als stadverwarming). Het aanleggen daarvan wordt gezien als een manier om aardgasvrij te gaan verwarmen. Inzet is om hiervoor duurzamere bronnen als restwarmte, geothermie, aquathermie en zonthermie te gebruiken, of combinaties van duurzame bronnen.
Tot 2030 wil de overheid 500.000 aansluitingen realiseren. In de woning is de installateur verantwoordelijk voor het plaatsen en aansluiten van afleversets. Deze afleversets fungeren als de interface tussen het warmtenet en de verwarmingsinstallatie van de woning.
Een interessante ontwikkeling binnen de warmtenetten is het ontstaan van laagtemperatuur bronnetten die samenwerken met individuele warmtepompen in de woning. Mini-warmtenetten werken daarbij op kleinschaliger niveau, bijvoorbeeld voor een buurt of een appartementencomplex.
Waterstof wordt gezien als een potentieel duurzame brandstof voor verwarming, maar hooguit voor oudere gebouwen en binnensteden waar andere oplossingen minder praktisch zijn. Waterstof kan via bestaande gasleidingen getransporteerd worden, wat een groot voordeel zou bieden voor de infrastructuur.

Infraroodpanelen worden steeds populairder, wel vooral als bijverwarming. Infraroodverwarming verwarmt niet de lucht, maar objecten en personen in de ruimte, wat resulteert in een andere verwarmingsbeleving.
Pelletkachels, houtkachels en hout-cv-kachels spelen een bescheiden rol in het verwarmen van woningen. Zonnecollectoren kunnen ook een bijdrage leveren aan ruimteverwarming.
Energiebeheer wordt steeds belangrijker bij verwarmingssystemen. Slimme thermostaten en energiemanagementsystemen optimaliseren de verwarmingsbehoefte en kunnen bovendien bijdragen aan een efficiënter gebruik van duurzame energiebronnen, zoals zonne-energie en warmtepompen.
Door middel van slimme software kunnen gebouwen opwarmen wanneer de elektriciteitsprijzen laag zijn, of wanneer er overtollige zonne-energie beschikbaar is.
Deze ontwikkeling stelt gebruikers in staat om hun verwarming op afstand te regelen, wat niet alleen het comfort verhoogt, maar ook bijdraagt aan energiebesparing. Voor installateurs betekent dit ook dat toestellen steeds meer op afstand uit te lezen zijn.
Batterijopslagtechnologie biedt ook een interessante oplossing voor gebouwen die afhankelijk zijn van duurzame energie. Met batterijen kunnen woningen en utiliteitsgebouwen zonne-energie opslaan voor gebruik op momenten dat er geen zonlicht beschikbaar is. Dit vermindert de piekbelasting en zorgt voor een stabielere energievoorziening.
Warmteopslag is ook interessant. Warmte kan worden gemaakt op het moment dat er veel zon is (met behulp van zonthermie of door het omzetten van zonnestroom in warmte met een warmtepomp) en worden gedistribueerd via een warmtenet naar woningen op het moment dat de warmtevraag er is. Er zijn ook individuele systemen om warmte op te slaan, zoals met een zak in de kruipruimte.
De installateur speelt een cruciale rol in de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Enkele belangrijke overwegingen voor installateurs die met nieuwe trends te maken krijgen:

Tijdens de Week van de Warmtepomp deelden experts hun kennis over de techniek, het ontwerp, advies en onderhoud van warmtepompen. Heb je de webinars gemist? Kijk de webinars nu gratis terug.