Monteurs kritisch op trend warmtepompen

Monteurs zijn kritisch op de gevolgen van de warmtepomp trend voor hun werkplezier, blijkt uit een onderzoek van TNO. Ze waarderen de duurzaamheid en het rendement van de toestellen, maar vinden dat het werk minder leuk wordt: de apparaten zijn zwaar, het werk kost meer tijd, wordt eentoniger en ze vrezen minder contact met bewoners.

Aan het onderzoek, onderaan dit artikel te lezen, hebben zeven grote installatiebedrijven meegedaan. De onderzoekers hebben een dag meegelopen met in totaal 16 beginnende en ervaren warmtepompmonteurs van in totaal zeven grote warmtepompinstalleurs.

Warmtepomp is zwaar

De opkomst van prefab installaties en monoblock warmtepompen zorgen ervoor dat monteurs zwaarder moeten tillen, waardoor werk altijd met meerdere collega’s moet worden uitgevoerd. Het kost nu ook nog relatief veel tijd om een warmtepomp te installeren. Omdat het inregelen en onderhouden van toestellen meer digitaal plaatsvindt, vrezen ze dat dit ten koste gaat van waardevol klantcontact.

Meer warmtepompen

Het onderzoek ‘Van meer begrip, naar meer geïnstalleerde warmtepompen’,  is gehouden onder bedrijven die zijn aangesloten bij Team Duurzaam Installeren, een samenwerkingsverband tussen negen grote installatiebedrijven, die gezamenlijk de opschaling van (hybride) warmtepompen willen versnellen.

Vier trends

De onderzoekers hebben vier trends in kaart gebracht. De functiesplitsing, waarbij monteurs niet de gehele installatie, maar deeltaken volbrengen, de trend van prefab onderdelen zoals aansluitsets en skids, de digitaliseringstrend rondom het inbedrijfstellen en de het op afstand monitoren en services van toestellen.

Wat maakt het werk leuk?

Monteurs vinden het fijn om te werken aan de verduurzaming van installaties. De nieuwe technieken zorgen ervoor dat zij meer kennis moeten opdoen, en hierover in contact zijn met collega’s. Ze waarderen vooral hun vrijheid. Ze vinden sleutelen leuk, waarderen afwisseling en contact met bewoners.

Aanbevelingen voor installatiebedrijven

Het rapport raadt installateurs aan om monteurs mee te nemen in keuzeprocessen rondom de warmtepomp. Zo zouden installatiebedrijven kritisch moeten kijken naar warmtepompkeuzes voor bepaalde types werk, zoals het zware monoblock in de renovatiemarkt. De stillere buitenunits zijn groter en zwaarder, en daarnaast zijn ook geprefabriceerde onderdelen zwaarder dan monteurs gewend zijn. Fabrikanten kunnen dit oplossen door toestellen bijvoorbeeld modulair op te bouwen. Sowieso is de plek van het buitendeel, met name in bestaande bouw, iets waar monteurs kritisch op zijn. Het vereist goede afstemming tussen klant en installateur om dit goed te organiseren.

Daarnaast moeten innovaties de vrijheid en verantwoordelijkheid van monteurs niet beperken. Ook worden installatiebedrijven geadviseerd scherp te zijn op de sociale component: monteurs waarderen de interactie met collega’s en klanten, en vinden het jammer dat dit in deze trend vermindert. Tegelijkertijd waarderen monteurs de mogelijkheden die beheer op afstand levert: er hoeft minder op kleine storingsklusjes gereden worden, en er is tijd om echt complexe storingen op te lossen.

Inbedrijfstelling

TNO raadt installateurs aan om de samenwerking tussen binnen- en buitendienst van installatiebedrijven effectief te organiseren. Worden functies gesplitst, dan moet dit vooral gebeuren op basis van draagvlak onder monteurs. Een risico hiervan is, is dat monteurs minder tijd krijgen toebedeeld voor hun deeltaak, en dat werk eentoniger wordt.

Digitale hulpjes, zoals inbedrijfstellings-apps en onderhoudsinterfaces moeten monteurvriendelijk worden gemaakt, zodat iedereen er goed mee kan werken. Nu hebben verschillende merken verschillende inbedrijfsstellingsprotocollen en apps. Meer eenduidigheid hierin, zal leiden tot betere kwaliteit en meer werkplezier.